EcoSphere

Omstreeks 820

Zestien bedden naast de ziekenzaal, elk met zijn plant erin genoemd.

Het Plan van Sankt Gallen is de enige bouwtekening die uit de vroege middeleeuwen bewaard is gebleven. Tussen de gebouwen, naast de ziekenzaal en het huis van de arts, toont het een kleine rechthoekige tuin die in zestien bedden is verdeeld — en in elk bed staat de naam van een plant geschreven. De tekening noemt hem de herbularius.

Niemand weet of die tuin ooit is aangelegd. Wat wél bewaard bleef, is het schrijfwerk eromheen: een artsenijboek dat rond 795 in Lorsch werd overgeschreven, een gedicht van een abt die op de Reichenau zijn eigen tuin hield en elke plant erin beschreef, en een keizerlijk bevel met een opsomming van wat op elk koninklijk landgoed geteeld moest worden.

Dit is wat die teksten zeggen, plant voor plant. Niet wat ze bij het juiste eind hadden.

Het plan · zestien bedden

een schema van de indeling, geen facsimile van de tekening

IEchte salieSalvia officinalisIIWijnruitRuta graveolensIIIAbsintalsemArtemisia absinthiumIVVenkelFoeniculum vulgareVLavasLevisticum officinaleVIMalroveMarrubium vulgareVIIHysopHyssopus officinalisVIIIRozemarijnRosmarinus officinalisIXSlaapbolPapaver somniferumXPeterseliePetroselinum crispumXIKorianderCoriandrum sativumXIIAnijsPimpinella anisumXIIIKomijnCuminum cyminumXIVZwarte komijnNigella sativaXVGriekse alantInula heleniumXVIHeemstAlthaea officinalis

Elk bed is beplant. Een bed wordt pas gevuld wanneer een van de bronteksten de plant noemt én er een plaat bestaat die oud genoeg is om rechtenvrij te zijn. Een rode stip betekent dat het blad een waarschuwing draagt.

Botanische plaat van Hyssopus officinalis
Amédée Masclef · Public domain

Capitulare de villis

Hysop

Hyssopus officinalis

Op elk koninklijk landgoed verplicht aangeplant, en genoemd in de Schrift.

Let op — deze plant is werkelijk gevaarlijk. Het blad legt uit hoe.

Sla het blad om →

Waarom zo weinig planten?

Omdat dit de planten zijn die de bronteksten werkelijk noemen, en waarvoor een rechtenvrije plaat bestaat. Planten toevoegen die de bronnen niet noemen, of ze illustreren met een moderne foto of een gegenereerd plaatje, zou een langere tuin opleveren en een slechter register. 16 bladen die stuk voor stuk te controleren zijn, zijn meer waard dan tachtig die dat niet zijn.

De teksten waar dit uit komt →